Podział majątku wspólnego i rozliczenia między małżonkami (1)

Po ustaniu wspólności majątkowej (a więc nie tylko po prawomocnym wyroku rozwodowym) małżonkowie mogą dokonać podziału wspólnego majątku.

Jak już była o tym mowa – do majątku wspólnego małżonków należą, co do zasady,  dobra nabyte w czasie trwania wspólności przez oboje małżonków –  lub przez jednego z nich.

Podział majątku nie obejmuje majątku osobistego – a więc np. przedmiotów nabytych przed zawarciem małżeństwa czy też otrzymanych przez jednego małżonka w drodze darowizny.

Podział  ten może nastąpić w drodze umownej lub na mocy orzeczenia sądowego.

 *** podział umowny

To dobre wyjście, pozwalające na  szybkie „załatwienie” sprawy  – pod warunkiem, że obie strony zgadzają się  zarówno co do tego, co wchodzi w skład majątku wspólnego, jak też co do wartości  poszczególnych  składników.

Jeśli w skład majątku wspólnego wchodzi nieruchomość (także np. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego), konieczna jest forma aktu notarialnego – inaczej umowa taka nie będzie ważna.

 *** podział sądowy

W przypadku gdy strony nie są w stanie dojść do porozumienia, konieczne będzie rozstrzygnięcie sądu.

Sprawę o podział majątku wspólnego może wnieść każdy z małżonków. (w sumie nie tylko małżonek, ale o tym kiedy indziej)

Małżonek, który „wnosi sprawę” jest wnioskodawcą, drugi zaś – uczestnikiem postępowania.

Jeśli jednak małżonkowie nie doszli do porozumienia, skutkiem czego sprawa trafiła do sądu, należy liczyć się z tym, iż sprawa w tym sądzie potrwa nawet parę lat.

Często już samo ustalenie, co wchodziło w skład majątku wspólnego jest sporne.

Co dotyczy zwłaszcza ruchomości. Z nieruchomościami problem jest mniejszy, z uwagi na odpowiednie zapisy w księgach wieczystych; co oczywiście nie oznacza, iż w przypadku nieruchomości wszystko jest jasne i oczywiste…

W razie sporu między małżonkami o to czy dany przedmiot wchodzi w skład majątku wspólnego sąd może wydać w tym zakresie postanowienie wstępne. Postanowienie takie można zaskarżyć do sądu II instancji. Ale ustalenie tego, co wchodziło w skład wspólnego majątku małżonków to dopiero pierwszy krok na długiej drodze.

Wnosząc sprawę o podział majątku wspólnego do sądu pamiętaj, iż :

W pierwszej instancji sprawę rozpatruje sąd rejonowy.

Od orzeczenia sądu rejonowego służy apelacja do sądu okręgowego.

Właściwy miejscowo jest sąd według miejsca położenia majątku.

Wniosek taki podlega opłacie.

Nie istnieje wyznaczony ustawowo termin, w którym należy wystąpić do sądu w sprawie o podział majątku wspólnego po rozwodzie.

To znaczy, iż można wystąpić do sądu z wnioskiem o podział majątku nawet i 10 (20)lat po rozwodzie.

Nie ma jednak wątpliwości, iż zbytnie zwlekanie z wszczęciem takiej sprawy nie leży zazwyczaj w interesie stron.(a przynajmniej jednej ze stron) Ustalenie, co wchodziło w skład majątku wspólnego oraz dokładne rozliczenie nakładów np. z majątków osobistych stron na majątek wspólny po wielu latach od rozwodu może być nieporównanie trudniejsze.

W sprawie o podział majątku wspólnego po rozwodzie  strony mogą także zawrzeć przed sądem ugodę. Takie rozwiązanie ma wiele zalet – o ugodzie będzie osobny wpis.  Ale jeśli strony porozumieć się nie chcą, zostaje procedowanie w sądzie. Po ustaleniu, co wchodziło w skład majątku wspólnego pozostaje ustalenie wartości majątku.

Strona, która wnosi do sądu wniosek o podział majątku po rozwodzie musi wskazać we wniosku co wchodzi w skład tego majątku oraz jaką wartość mają poszczególne składniki. Często w praktyce zdarza się, iż druga strona kwestionuje te okoliczności, zwłaszcza wartość składników majątku wspólnego, co dotyczy szczególnie często nieruchomości.

Naprawdę: rozbieżności te są często całkiem spore – sięgają nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Jeśli strony nie są w stanie porozumieć się co do wartości poszczególnych składników majątku, konieczne będzie dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. W postępowaniach o podział majątku wspólnego biegły często  musi wycenić nieruchomość wchodzącą w skład majątku wspólnego – co wiąże się z dodatkowym kosztem.

Ma to również  duży wpływ na czas trwania całego postępowania.

Jak już ustalimy co w skład tego majątku wchodziło i jaką to ma wartość, to zostaje już tylko przyznanie każdej ze stron określonych składników majątkowych i ewentualnie określenie dopłat w postaci pieniężnej. A to bywa najbardziej sporną częścią całej operacji. I często tak jest, że bardziej niż o pieniądze chodzi stronom o emocje. Niezależnie od wartości danego przedmiotu, niezależnie od spłat czy dopłat ze względów sentymentalnych walczą o dany składnik wspólnego majątku.

Warto wiedzieć, iż w sprawie o podział majątku wspólnego sąd obowiązany jest też podejmować z urzędu inicjatywę dowodową mającą na celu ustalenie składników majątku wspólnego oraz ich wartości.

Sprzedaż spółki — to portal prawniczy, na którym znajdziecie bardzo ciekawe informacje na temat tego w jaki sposób prowadzić sprawy spółek handlowych: